درس دهم زيديه در يمن دولت اوّل زيديه در يمن در سال 280 هجرى يحيى بن حسين بن قاسم رسّى در يمن پايه‌گذار حكومتى مستقل به نام شيعيان زيديه شد . از آن پس تا دوران معاصر ، يمن و به‌ويژه بخش‌هاى شمالى آن پايگاه سنتى زيديه شده است و امامان و شخصيت‌ها و جريانات فكرى بسيارى در آن منطقه ظهور كردند . پس از وفات هادى يحيى بن حسين در سال 298 هجرى ، دو فرزند او محمد ملقب به مرتضى لدين اللّه ( متوفاى 310 ه . ق ) و احمد ملقب به ناصر لدين اللّه ( متوفاى 315 ه . ق ) هردو از امامان مهم زيديه در يمن و ادامه‌دهنده راه پدر بودند . پس از وفات ناصر احمد بن يحيى ، زيديه در يمن دچار تفرقه و نزاع‌هاى داخلى و درگيرهاى شديد با اسماعيليه شدند . در اين مدت و تا اواخر قرن چهارم نوادگان هادى به صورت پراكنده و بدون آنكه به مقام بالاى امامت دست يابند ، در آن سرزمين باقى مانده ، حكومت كردند . تا اينكه در اواخر قرن چهارم يكى از نوادگان قاسم رسّى به نام قاسم بن على عيانى پس از مهاجرت از حجاز به يمن ، به‌عنوان امامى مسلم مطرح شد و روح تازه‌اى در كالبد زيديهء يمن دميد . پس از وى ، فرزندش حسين ملقب به مهدى لدين اللّه جانشين او شد و به مقام امامت زيديه نايل گشت ؛ ولى به زودى به شخصيتى جنجالى در تاريخ زيديه يمن تبديل شد و پيروانى خاص پيدا كرد كه به نام حسينيه مشهور شدند . پس از امامت حسين بن قاسم عيانى براى بار ديگر درگيرهاى داخلى و خارجى بر زيديه در يمن اردو زد و با كشته شدن امام آنان ، ناصر لدين اللّه ابو الفتح ديلمى در سال 444 هجرى به دست اسماعيليان ، زيديه به مدت يك قرن دوران فترت و افول را تجربه كردند و اسماعيليان بر